Chàng trai đam mê Robotics

Hành trình đến với niềm đam mê này của Đức An bắt đầu khá tự nhiên. Mẹ An cho biết từ khi 4 tuổi, bạn đã dành hàng giờ để tự lắp ghép những bộ lego vài trăm chi tiết. Ngoài ra, An cũng học được cách đọc bản vẽ kỹ thuật lắp ghép từ nhỏ, dưới sự hướng dẫn của bố - cũng là một kỹ sư nhà máy điện.

Bên cạnh đó, tại ngôi trường Wellspring Hanoi mà WISer gắn bó 12 năm học phổ thông, Đức An cũng được tiếp cận với lĩnh vực điện, cơ khí và lập trình thông qua môn học chính khóa STEAM - Robotics, đồng thời tham gia các câu lạc bộ và đội robotics của Nhà trường ngay từ bậc Tiểu học. Năm lớp 4, An đã trở thành thành viên đội tuyển tham gia các cuộc thi Robotics.. 

Những giờ học thực hành dưới sự hướng dẫn của thầy giáo Hải Long, giáo viên STEM và Robotics Nhà trường, đã giúp Đức An từng bước làm quen với việc chế tạo robot, từ đó tự tin thử sức với những dự án đầu tiên của mình “Càng học, mình càng cảm thấy robotics rất thú vị vì bản thân được giải quyết vấn đề theo nhiều cách khác nhau. Đây cũng là lĩnh vực đòi hỏi sự kết hợp giữa lắp ráp, chế tạo, kiến thức vật lý và khả năng tính toán. Điều đó khiến mình học cách sáng tạo, chỉn chu, bởi chỉ một sai sót nhỏ cũng có thể làm hỏng cả quá trình”, Đức An chia sẻ.

Đức An say mê chia sẻ về dự án của bản thân cùng đồng đội tại sân chơi sáng tạo Công nghệ WeTech do Nhà trường tổ chức

Một trong những thành tích nổi bật của Đức An cùng đồng đội trong việc chinh phục đam mê phải kể đến là giải Ba bảng THCS trong cuộc thi WeTech do trường Wellspring Hanoi tổ chức năm 2021. Khi ấy, An và các bạn đã thiết kế một hệ thống tưới cây tự động kích cỡ nhỏ gọn, có khả năng đo độ ẩm đất, ánh sáng và tự động cung cấp nước cho cây.

Nối tiếp là năm 2023, An tham gia cuộc thi WRO Việt Nam với dự án robot thực hiện nhiệm vụ lắp cáp vùng biển, sau đó giành danh hiệu Vô địch khu vực miền Bắc và lọt top 5 toàn quốc bảng Junior.

Năm 2024, Đức An tiếp tục đại diện Việt Nam tham gia vòng chung kết World Robot Olympiad tổ chức tại Thổ Nhĩ Kỳ và giành được Huy chương Đồng. Sau đó, tại giải đấu VEX Robotics châu Á mở rộng 2025 tổ chức ở Giang Tô (Trung Quốc), Đức An tiếp tục giành giải thưởng Sáng tạo với dự án robot thi đấu theo chủ đề “High Stakes”.

“Sau mỗi cuộc thi, mình thấy mình trưởng thành hơn rất nhiều. Robotics khiến em phải cẩn thận ở từng bước vì chỉ một lỗi nhỏ cũng có thể khiến cả hệ thống sụp đổ. Ngoài ra, em cũng học được cách chấp nhận thất bại nhưng không nản chí”, An chia sẻ.

Tuy nhiên với Đức An, việc chỉ tham gia các cuộc thi vẫn chưa thỏa. An mong muốn những sản phẩm mình tạo ra phải có giá trị ứng dụng thực tế và giúp ích cho cộng đồng. Vì vậy, song song với robotics, Đức An còn theo đuổi nghiên cứu khoa học.

Năm 2025, Đức An thực hiện một dự án ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong chẩn đoán bệnh tiểu đường thông qua hình ảnh võng mạc mắt. Theo Đức An, bệnh tiểu đường có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm ở mắt, nhưng việc phát hiện sớm hiện nay vẫn phụ thuộc nhiều vào bác sĩ chuyên khoa và các thiết bị y tế đắt đỏ.

Từ đó, nhóm của An đã xây dựng một hệ thống sử dụng AI để phân tích hình ảnh võng mạc, nhận diện các dấu hiệu bất thường liên quan đến bệnh tiểu đường. Mô hình này được huấn luyện từ dữ liệu hình ảnh nhằm hỗ trợ sàng lọc ban đầu, giúp phát hiện nguy cơ sớm hơn, đặc biệt trong điều kiện thiếu bác sĩ chuyên khoa ở nhiều khu vực.

“Điều mình thích nhất là mình có thể dùng kiến thức robotics và công nghệ để tạo ra sản phẩm có ý nghĩa thực tế chứ không chỉ là một mô hình thi đấu”, Đức An nói.

Dự án này sau đó đã giành được giải Vàng tại cuộc thi Advanced Innovation Global Competition (AIGC) - sân chơi khoa học công nghệ quy mô toàn cầu.

Quyết tâm theo đuổi ngành kỹ sư

Yêu thích robotics từ sớm, Đức An xác định sẽ theo đuổi các ngành kỹ thuật ở bậc Đại học. Niềm yêu thích ấy phần nào được truyền cảm hứng từ bố, cũng là một kỹ sư.

“Qua những câu chuyện bố kể, mình hiểu để làm ra một bộ phận nhỏ trong cả cỗ máy sẽ mất rất nhiều thời gian và công sức”, Đức An nói.

Ngoài ra, quá trình tiếp xúc với robotics đã khiến An thay đổi rất nhiều. Từ một người thiếu kiên trì, bản thân dần học được cách “lì hơn” trước thử thách, sẵn sàng thử đi thử lại nhiều lần dù có thất bại để tìm được phương án tốt nhất.

Để chuẩn bị cho ngành học tương lai, trong chương trình học bậc THPT tại Wellspring Hanoi, Đức An đã lựa chọn tới 6 môn AP (Advanced Placement - học trước các tín chỉ thuộc chương trình Đại học). Điều này nhằm chứng minh khả năng vượt trội trong các môn học thuộc lĩnh vực kỹ thuật An dự định theo đuổi ở bậc đại học, gồm Toán, Kỹ thuật, Khoa học Máy tính. Trong số này, AP Khoa học Máy tính An đạt 5/5, AP Giải tích 5/5, AP Macro Economic 5/5, các môn AP còn lại đều đạt 4/5  cùng TOEFL iBT 109/120, SAT 1520/1600.

Trong hồ sơ ứng tuyển, An kể lại hành trình từ niềm đam mê lego tới robotics và cách mình chuyển hóa những kiến thức kỹ thuật thành các dự án cộng đồng. Chia sẻ trong bài luận, Đức An nhắc đến một kỷ niệm nhỏ khi còn chơi lego.

Bản thân vốn thích cảm giác làm theo hướng dẫn vì biết chắc sản phẩm cuối cùng sẽ đúng như thiết kế. Nhưng rồi một ngày, An tự gắn thêm một “ống xả” vào mô hình xe máy với mong muốn cải tiến nó.

“Kết quả trông giống như một cái xúc xích. Nhưng chính khoảnh khắc đó khiến mình nhận ra niềm vui của việc thử nghiệm vượt ra khỏi những quy tắc có sẵn. Và cảm giác ấy đã dẫn mình đến với robotics”, Đức An vui vẻ kể.

Một trong những dự án cá nhân của mình cuộc, Đức An chia sẻ tham gia huấn luyện đội robotics cho học sinh THCS tại Hà Nội. Tại đây, An hướng dẫn các em về kỹ thuật dò đường, chiến thuật thi đấu và các nguyên lý vật lý. Đội do An hướng dẫn từng giành giải Nhì cuộc thi VSTEM với dự án robot thực hiện nhiệm vụ trên sa mạc.

Đức An cho rằng điểm nổi bật trong hồ sơ của mình giúp thuyết phục hội đồng tuyển sinh nằm ở những trải nghiệm và dự án thực tế. Những hoạt động ấy không chỉ thể hiện đam mê mà còn cho thấy định hướng nghề nghiệp rõ ràng, tạo nên sự nhất quán trong hành trình học tập. “Mình tham gia các cuộc thi liên quan đến lĩnh vực theo đuổi. Ngoài thi đấu, mình còn vận dụng kiến thức để tạo ra những sản phẩm thật, hướng tới việc giải quyết vấn đề thực tế”, An chia sẻ.

Theo An, robotics không chỉ là lý thuyết hay những mô hình trên giấy. Quan trọng hơn, đó là khả năng biến kiến thức thành giá trị thực tế.

“Mình nghĩ sản phẩm thực tế là minh chứng rõ nhất cho năng lực của mình”, Đức An nói.

Nhắc tới học trò, thầy Hải Long - Giáo viên STEAM - Robotics Nhà trường, người đồng hành cùng An  trong nhiều cuộc thi cho hay điều nổi bật nhất ở Đức An là tinh thần tự học và khả năng tự khám phá rất cao.

“Đức An không chỉ tiếp thu kiến thức mà còn luôn chủ động đặt câu hỏi, thử nghiệm và tìm cách cải thiện robot của mình. Trong các cuộc thi, bạn thể hiện rõ tư duy giải quyết vấn đề và sự kiên trì khi sẵn sàng dành nhiều thời gian cho những phương án khó nhưng có thể mang lại kết quả đột phá”.

Theo thầy, thành tích của Đức An đến từ sự kết hợp giữa nỗ lực cá nhân và môi trường học tập phù hợp. Nhà trường tạo điều kiện về chương trình học, các sân chơi robotics cũng như cơ hội tham gia những cuộc thi lớn, giúp học sinh được cọ xát thực tế và phát triển toàn diện.

Tháng 8 tới, Đức An sẽ sang Mỹ nhập học. WISer  lựa chọn Mỹ vì đây là môi trường có nền công nghệ phát triển hàng đầu, tính cạnh tranh cao và nhiều cơ hội nghề nghiệp trong lĩnh vực kỹ thuật.

Trong những năm đại học, Đức An dự định theo đuổi ngành Kỹ sư cơ khí hoặc Kỹ sư điện, đồng thời tiếp tục tham gia các câu lạc bộ, nghiên cứu khoa học và tìm kiếm cơ hội thực tập tại các công ty công nghệ.

“Mình muốn được trải nghiệm thực tế để hiểu cách một hệ thống vận hành ngoài đời thật, không chỉ dừng lại ở lý thuyết”, Đức An nói.